შემოგვიერთდი

07.11.2013 20:20

ირაკლი ბერულავა-მთავარია, ადამიანი იყოს საინტერესო და არა მისი ეთნიკური წარმომავლობა

media.ge
სტატიები ინტერვიუ

ჩვენი სტუმარია „ინტერნიუსი საქართველოს“ წარმოების ხელმძღვანელი ირაკლი ბერულავა, რომელიც თანამშრომლობს ორგანიზაციასთან „რეპორტიორები საზღვრებს გარეშე“.

-ირაკლი, თქვენ იყავით ერთ-ერთი კონსულტანტი თურქეთის ქალაქ ქემერში ორგანიზებულ მედიაბანაკში და მუშაობდით თბილისელ, სოხუმელ და ცხინვალელ სტუდენტებთან. როგორ ჩაიარა ტრენინგმა, გართულებები ხომ არ ყოფილა? საერთოდ, რა შეიგიძლიათ თქვათ ამგვარი ტრენინგების შესახებ?

-არანაირი გართულება. ჩემთვის მთავარია,  რამდენად საინტერესოა  ადამიანი და არა მისი ეთნიკური წარმომავლობა. იმის თქმა მინდა, რომ თუ ესა თუ ის აფხაზი ან ოსი  უფრო საინტერესოდ მომეჩვენება, ვიდრე ქართველი, მაშინ ჩემთვის ისინი უფრო ახლობლები იქნებიან, და პირიქით. ამაში განსაკუთრებული არაფერია, უბრალოდ, არ არის საჭირო თვალთმაქცობა და ბავშვობიდან პატრიოტული კომპლექსების ტყვეობაში ყოფნა. ვინც არ უნდა იყოს, ყველასთან ვამბობ  იმას, რასაც ვფიქრობ. მიუღებელია, როცა, მაგალითად,  ჩემი კოლეგები საქართველოდან,  არც ისე იშვიათად,  ცალმხრივად აფასებენ აფხაზეთს და  სამხრეთ ოსეთს, ან საერთოდ ჩუმად არიან, როცა ასეთი შეფასებები ესმით, ამ დროს კი    მათთან შეხვედრებზე  სულ სხვა რამეს ამბობენ.

აი, ხანმოკლე ვიდეო ჩვენი მედიაბანაკის მუშაობის შესახებ:



სტუდენტებს, ჟურნალისტებს, ახალგაზრდა რეჟისორებს,    ურაპატრიოტული განცხადებების საფუძველზე კი არ ვარჩევ - ახალგაზრდა მოხუცებს, რომლებიც, ჩვენს მსგავს პატარა ქვეყნებში, ყოველთვის უმრავლესობაა, არამედ ახალგაზრდებს,  რომლებსაც აქვთ კითხვები, და მსოფლიოს ცნობისმოყვარეობით და  თავისუფლად  აკვირდებიან.

ასეთ შეხვედრებზე პოლიტიკაზე არასოდეს ვსაუბრობ, რადგან ეს ჩიხია და ხელს უშლის მუშაობას. ავიღოთ,  მაგალითად,    ქართულ-აფხაზური კონფლიქტი. ჩემი აზრით, ფილმის „ერთად და ცალ-ცალკე“ (რომელიც ინტერნიუსმა აფხაზ კოლეგებთან ერთად 2005 წელს გადაიღო) შექმნის შემდეგ, არაფერი შეცვლილა, პირიქით, ჩვენს საზოგადოებებს შორის უფსკრული კიდევ უფრო გაღრმავდა. პრობლემა საქართველოშიც უნდა ვეძიოთ  და ყველაფერს „მტრებს“ ნუ დავაბრალებთ.

ფილმი „ერთად და ცალ-ცალკე": 

  

-ირაკლი,  თქვენ ხშირად ურთიერთობთ  აფხაზ და ოს კოლეგებთან სხვადასხვა კონფერენციებზე,  თითქმის ყოველდღე სოციალურ ქსელებში, კერძოდ, თქვენს ბლოგზე, რას იტყვით სიტყვის თავისუფლების მდგომარეობაზე აფხაზეთსა და სამხრეთ ოსეთში?

-სიტყვის თავისუფლება? საქართველოში არსებულ მდგომარეობასთან  შედარებით, რომელსაც მე ხშირად ვაკრიტიკებ,  იქ არსებული მდგომარეობა, ობიექტურად, რთულია.

თუმცა, ჩვენს  ქვეყანაშიც მედიის ხარისხი გაცილებით დაბალია, იმ დიდი რესურსის ფონზე,  რომელიც ამ სფეროში ჩაიდო. ამ მხრივ  საქართველოს ბრჭყვიალა ქაღალდში გახვეულ დამპალ კანფეტს შევადარებდი. რა თქმა უნდა, დასავლეთი დამნაშავეა იმაში, რომ არ ტეხდა განგაშს და აფინანსებდა ისეთ პროექტებს, რომლის უკანაც იდგნენ ადამიანები, რომლებსაც არაფერი ჰქონდათ საერთო ახალ ღირებულებებთან და იდეათა მრავალფეროვნებასთან. რატომ უნდა შფოთავდეს დასავლეთი?! იმიტომ, რომ გამოყოფილი თანხა არ იხარჯებოდა დანიშნულებისამებრ. ისინი, როგორც ადრე რუსეები, ამდიდრებდნენ კორუმპირებულ სისტემას, რომელიც ყოველგვარი  პროგრესის მტერია.

თუნდაც, გაუნათლებელ, უპრეტენზიო მკითხველს ან მაყურებელს ჩამოუყალიბდა წარმოდგენა ჟურნალისტზე, როგორც იაფფასიან პროვინციელ ადამიანზე, რომელიც პასუხს არ აგებს საკუთარ სიტყვებზე. ქართული ჟურნალისტიკა, როგორც წესი, შეეგუა ლაქიას ბედს, და მხოლოდ იშვიათად გაიჟღერებს ხოლმე პროტესტი ასეთი მდგომარეობის გამო.

ცოლები, საყვარლები, მეგობრები- მყვირალა ტელესახეები, მლიქვნელი და დათაფლული წამყვანები, მიკროფონით მორბენალი გოგონები- ყოველივე ქართულ მედიასთან ასოცირდება.  ამიტომაც არის, რომ ახალგაზრდები ფინანსურად უზრუნველყოფილი ოჯახებიდან  ჟურნალისტიკაში არ მიდიან.

რაც შეეხება სოხუმსა და ცხინვალს - იქაური მედიის განვითარებისთვის  მცირე რესურსებს დებენ და ამის გამო განსაკუთრებულ პრეტენზიებსაც არავინ გამოთქვამს. ეს  მცირე საზოგადოებებია, რომლებიც საქართველოს უპირისპირდებიან, რადგან მისგან საფრთხეს ხედავენ. აფხაზეთის და სამხრეთ ოსეთის მედიას, უფრო მეტად ვიდრე ქართულს, თვითცენზურა ტვირთად ადევს. სწორედ თვითცენზურა და არა ცენზურა არის ჟურნალისტიკის მთავარი პრობლემა. თუმცა, საქართველოში მაინც არსებობს აზრთა მრავალფეროვნება, მაშინ, როცა არც აფხაზეთში და არც სამხრეთ ოსეთში ასეთი რამ პრაქტიკულად უცხოა. და ეს ლოგიკურიცაა, თუ  გავითვალისწინებთ ამ საზოგადოებათა სიდიდესა და ერთხაზოვნებას. მე ვაფასებს   ბლოგებისა და სოციალური ქსელების მიხედვით და არა სახელმწიფო მედიის მიხედვით, რომელიც რა თქმა უნდა,  კოშმარია. არა თუ სოხუმსა და ცხინვალში, ბაქოსა და ერევანშიც კი ვითარება ამ მხრივ მოსაწყენი და ერთფეროვანია, ვიდრე თბილისში.  საყოველთაოდ,   მონოთეიზმს ამკვიდრებენ და ვინც ამის წინააღმდეგია-მტერია.

- თქვენ ხედავთ   პოტენციალს იმისას,  რომ  საქართველოში,  ახალი ხელისუფლების პირობებში, ქართული მედია  განვითარდება?

- თან კი,  თან არა. ბევრი რამ დამოკიდებულია ადამიანურ რესურსებზე, რომელიც  მეტად სუსტია და  დაბალანაზღაურებადია. ამას დავუმატოთ 40-50 წლის ასაკის ადამიანთა თაობა,  რომელიც თანამდებობებზე ზის და ახალ თაობას ახლოს არ იკარებს, თავისკენ მხოლოდ  ნაცნობებს ექაჩებიან.   ეს ხდება არა  მხოლოდ ჟურნალისტიკაში, მთელი საქართველში ასეა.   მედიაში მოსული ახალი, ორიგინალური ხედვის ადამიანი, ან ემორჩილება ვითარებას, ან  ამ სფეროდან მიდის. გარდა ამისა, ხშირად მედიაში პროფესიულად სუსტი,  უინტერესო ახალგაზრდობა მოდის, გვანან თავიანთ მშობლებს ან იმ ადამიანებს,  ვინც მათ სამსახურში იღებს, რაც, პრინციპში, ერთი და იგივეა.  პირდაპირ ვამბობ! ვითარება ეროვნულ მაუწყებლებში ძალზე სავალალოა. ჩემს ერთ-ერთ საბლოგო ჩანაწერში,  მაუწყებლებში, და არა მარტო ქართულში,  წარმოებული პროდუქცია პედოფილიას შევადარე, იმდენად ამახინჯებს ჩვენს ბავშვებს.   როცა ამბობენ, რომ ჟურნალისტები მასალებს უმრავლესობისთვის ქმნიან, ეს სასაცილოა.  მე ვერ ვხედავ დიდ განსხვავებას წამყვან  ჟურნალისტებს და იმ მასას შორის,  ვისთვისაც ეს ჟურნალისტები  გადაცემებს ქმნიან. ისინი ერთი ცომისგან არიან მოზელილები. ჟურნალისტიკაში უბრალოდ აღარ მიდიან ინტელექტუალები და ახალი, საინტერესო სახეები. ჩვენს ჟურნალისტიკას ცუდი სუნი ასდის და მუდამდღე  მთხოვნელის პოზაშია, მზადაა ყველას ხელიდან მიიღოს ის, რასაც მისცემენ.

პროექტის მხარდამჭერები არიან

Website Security Test